Epoksi Nedir? Epoksi Reçine Nasıl Kullanılır?

Epoksi, reçine ve uygun bir sertleştiricinin kimyasal reaksiyona girmesiyle sert, çapraz bağlı bir polimer yapı oluşturan termoset malzeme sistemlerinin genel adıdır. Günlük kullanımda “epoksi” denildiğinde çoğunlukla ayrı kaplarda satılan epoksi reçine ve sertleştiriciden oluşan iki bileşenli ürünler anlaşılır.

İki bileşen üreticinin belirlediği oranda karıştırıldığında kürlenme adı verilen kimyasal süreç başlar. Başlangıçta sıvı veya macun kıvamındaki karışım önce jel hâline gelir, ardından sertleşerek tekrar eritilip başlangıçtaki sıvı hâline kolayca döndürülemeyen çapraz bağlı bir yapı oluşturur. Epoksi sistemlerinin yapıştırıcı, kaplama, kompozit malzeme, elektronik yalıtımı ve dekoratif döküm gibi farklı alanlarda kullanılmasının temel nedeni bu yapıdır.

Epoksi tek bir standart ürün değildir. Takı yapımında kullanılan şeffaf döküm epoksisiyle fabrika zemininde kullanılan epoksi kaplama veya metal onarımında kullanılan epoksi macun aynı özelliklere sahip olmayabilir. Karışım oranı, çalışma süresi, dökülebilecek kalınlık, sıcaklık dayanımı ve tam kürlenme süresi üründen ürüne değişir.

Epoksi Reçine Nedir?

Epoksi reçine, yapısında reaksiyona girebilen epoksit grupları bulunan reçine ailesidir. Tek başına bırakıldığında her ürün kendiliğinden istenen sertliğe ulaşmaz. Kullanılabilir bir malzeme hâline gelebilmesi için genellikle uygun sertleştiriciyle belirli oranda karıştırılması gerekir.

Reçine ve sertleştirici arasındaki reaksiyon sonucunda üç boyutlu çapraz bağlardan oluşan termoset yapı meydana gelir. Bu yapı epoksiye formülüne bağlı olarak yüksek yapışma, mekanik dayanım, boyutsal kararlılık ve çeşitli kimyasallara direnç sağlayabilir. Ancak bütün epoksilerin aynı sıcaklık, su, darbe veya UV dayanımına sahip olduğu düşünülmemelidir.

Epoksi Sertleştirici Nedir?

Sertleştirici, yalnızca epoksinin daha hızlı kurumasını sağlayan isteğe bağlı bir katkı değildir. Reçineyle kimyasal reaksiyona girerek çapraz bağlı yapının oluşmasına katılan temel bileşendir.

Sertleştirici olarak aminler, anhidritler ve farklı kürleme ajanları kullanılabilir. Reçine ile sertleştiricinin birbirine uygun olması gerekir. Farklı marka veya sistemlere ait bileşenlerin rastgele karıştırılması, karışımın sertleşmemesine veya beklenen mekanik özellikleri göstermemesine neden olabilir.

Epoksi Nasıl Sertleşir?

Epoksi reçine ve sertleştirici karıştırıldığında ekzotermik, yani ısı açığa çıkaran bir reaksiyon başlar. Karışım önce sıvı çalışma aşamasından geçer, daha sonra jel hâline gelir ve sonunda katılaşır.

Büyük miktarda epoksinin dar ve derin bir kapta bekletilmesi, açığa çıkan ısının hızla yükselmesine neden olabilir. Bu durum çalışma süresini kısaltabilir, karışım kabının aşırı ısınmasına ve malzemenin kontrolsüz biçimde sertleşmesine yol açabilir. Bu nedenle üreticinin önerdiği tek seferlik karışım miktarı ve maksimum döküm kalınlığı aşılmamalıdır.

Epoksinin sertleşme hızını etkileyen başlıca unsurlar şunlardır:

• Reçine ve sertleştiricinin formülü
• Karışım oranı
• Ortam ve yüzey sıcaklığı
• Hazırlanan toplam miktar
• Döküm kalınlığı
• Kullanılan pigment ve katkılar
• Ortamdaki nem
• Kürleme süresince yaşanan sıcaklık değişimleri

Pot Life ve Çalışma Süresi Ne Demektir?

Pot life, belirli miktardaki karıştırılmış epoksinin belirli bir sıcaklıkta kap içerisinde akışkan kalabildiği yaklaşık süredir. Çalışma veya açık kalma süresi ise epoksi ince tabaka hâlinde yüzeye yayıldıktan sonra uygulanabilir kaldığı süreyi ifade eder.

Bu iki süre aynı değildir. Epoksi kap içerisinde toplu hâlde daha fazla ısı biriktirdiği için pot life, ince tabakadaki çalışma süresinden daha kısa olabilir. Örneğin bazı sistemlerde kap içindeki çalışma süresi yaklaşık 20–30 dakika iken ince film hâlindeki uygulanabilirlik süresi daha uzun olabilir. Bu değerler ürüne ve sıcaklığa göre değiştiğinden ambalajdaki teknik veri esas alınmalıdır.

Epoksi ile Neler Yapılır?

Epoksi ile yapılabilecek ürünler, kullanılan reçine türüne ve projenin büyüklüğüne göre değişir.

Epoksi takı ve aksesuar

Şeffaf döküm epoksileri silikon kalıplara dökülerek şu ürünlerde kullanılabilir:

• Kolye ucu
• Küpe
• Bileklik parçası
• Anahtarlık
• Broş
• Saç tokası
• Dekoratif düğme
• Küçük figürler

Epoksinin içerisine üreticinin uygun gördüğü pigmentler, sim, kurutulmuş çiçekler veya dekoratif parçalar eklenebilir. Ancak nemli çiçek ve bitkiler reçine içerisinde zamanla renk değiştirebilir veya kabarcık oluşturabilir.

Epoksi masa ve sehpa

Ahşap plakaların arasındaki boşlukların epoksiyle doldurulduğu tasarımlar genellikle “nehir masa” veya river table olarak adlandırılır. Bu projelerde kalın döküme uygun, düşük ekzotermli döküm reçinesi kullanılmalıdır.

İnce kaplama epoksisini tek seferde çok kalın dökmek, aşırı ısınma, çatlama, sararma veya deformasyona neden olabilir. Ürünün teknik föyünde belirtilen maksimum döküm kalınlığına uyulmalıdır.

Bardak altlığı ve tepsi

Silikon kalıplarla dekoratif bardak altlıkları, küçük tepsiler, sunum objeleri ve kalemlikler yapılabilir. Gıda veya sıcak içecekle temas edecek ürünlerde herhangi bir hobi epoksisinin güvenli olduğu varsayılmamalıdır. Ürünün amaçlanan gıda teması için uygunluk belgesi bulunmalıdır.

Dekoratif tablolar

Pigmentli reçinelerle mermer, dalga, deniz veya soyut desenler oluşturulabilir. Epoksi, ahşap panel veya uygun biçimde hazırlanmış yüzeylere kaplama olarak uygulanabilir.

Dekoratif üretime ilgi duyanlar BlogPunta’daki kaligrafi nedir ve origami nedir rehberlerini de inceleyebilir.

Teraryum süsleri

Tamamen kürlenmiş dekoratif epoksi parçaları, uygun tasarımlarda teraryum süsü olarak kullanılabilir. Ancak kürlenmemiş epoksi bitki, toprak veya suyla temas ettirilmemelidir. Teraryum kurulumu hakkında ayrıntılı bilgi için teraryum nedir içeriğine göz atılabilir.

Epoksinin Kullanım Alanları Nelerdir?

1. Yapıştırıcılar

Epoksi yapıştırıcılar ahşap, metal, beton, seramik, cam ve belirli plastiklerin birleştirilmesinde kullanılabilir. Fakat bütün plastiklere aynı güçte yapışmaz. Polietilen ve polipropilen gibi düşük yüzey enerjili plastiklerde özel yüzey işlemi veya farklı yapıştırıcı gerekebilir.

Yüzeyin temiz, kuru ve yağdan arındırılmış olması yapışma performansını doğrudan etkiler. Gözenekli yüzeylerde reçinenin yüzeye işlemesi için uygun uygulama yöntemi kullanılmalıdır.

2. Zemin kaplama

Epoksi zemin sistemleri fabrika, depo, otopark, laboratuvar, mağaza ve çeşitli ticari alanlarda kullanılabilir. Uygun ürün ve yüzey hazırlığıyla kesintisiz, temizlenebilir ve dayanıklı bir yüzey elde edilebilir.

Ancak epoksi zeminin kendiliğinden kaymaz olduğu düşünülmemelidir. Kaymazlık gereken alanlarda silis kumu veya farklı kaydırmaz agregalar sisteme eklenir. Pürüzsüz ve parlak yüzeyler özellikle ıslandığında kayganlaşabilir.

3. İnşaat ve beton onarımı

Epoksi esaslı ürünler beton çatlaklarının doldurulması, ankraj uygulamaları, onarım harçları ve yapısal yapıştırmalarda kullanılabilir. Yapısal uygulamalarda sıradan hobi epoksisi yerine ilgili yük, yüzey ve kullanım koşulu için onaylanmış mühendislik ürünü seçilmelidir.

4. Denizcilik

Tekne yapımı ve onarımında ahşap birleştirme, fiberglas laminasyon, yüzey kaplama ve çeşitli tamir işlemlerinde deniz tipi epoksi sistemlerinden yararlanılır.

Epoksi suya karşı dirençli bir bariyer oluşturabilir; ancak yanlış hazırlanmış yüzey, eksik kaplama veya uygun olmayan reçine sistemi uzun süreli su temasında sorun çıkarabilir.

5. Elektrik ve elektronik

Epoksi, elektronik bileşenleri nemden, tozdan ve mekanik etkilerden korumak amacıyla kaplama veya potting malzemesi olarak kullanılabilir. Elektriksel ve termal özellikler formülasyona göre değiştiğinden elektronik için özel üretilmiş ürün kullanılmalıdır.

6. Kompozit malzemeler

Epoksi reçineler cam elyafı, karbon elyafı ve farklı güçlendirici liflerle birlikte kompozit parça üretiminde kullanılabilir. Havacılık, otomotiv, denizcilik ve spor ekipmanlarında farklı performans seviyelerine sahip özel epoksi sistemleri bulunur.

7. Boya ve yüzey kaplama

Metal, beton veya diğer yüzeyleri kimyasal ve mekanik etkilerden korumak amacıyla epoksi esaslı astar ve kaplamalar kullanılabilir. Dış mekânda renk ve parlaklığın korunması gerekiyorsa UV dayanımlı son kat sistem gerekebilir.

Epoksi Nasıl Kullanılır?

Epoksi kullanımı, yalnızca reçine ile sertleştiriciyi göz kararı karıştırıp kalıba dökmekten ibaret değildir.

1. Ürün belgelerini okuyun

Ambalaj etiketini, teknik veri formunu ve güvenlik bilgi formunu inceleyin. Özellikle şu bilgileri kontrol edin:

• Karışım oranı
• Oranın ağırlıkla mı hacimle mi verildiği
• Çalışma süresi
• Önerilen ortam sıcaklığı
• Maksimum döküm kalınlığı
• İlk sertleşme süresi
• Tam kürlenme süresi
• Uygun pigment ve dolgu maddeleri
• Koruyucu ekipman gereklilikleri

Bir üründe 2:1 olan karışım oranının başka bir epokside de geçerli olduğu varsayılamaz.

2. Çalışma alanını hazırlayın

Çalışma yüzeyi düz, temiz ve korunaklı olmalıdır. Ortam iyi havalandırılmalı, çocuklar ve evcil hayvanlar çalışma alanından uzak tutulmalıdır.

Epoksinin kokusunun az olması, zararlı bileşen bulunmadığını göstermez. CDC, kimyasal kokunun güvenli maruz kalma düzeyini anlamak için güvenilir bir gösterge olmadığını belirtmektedir.

3. Koruyucu ekipman kullanın

Kürlenmemiş reçine ve sertleştiricinin cilde veya göze temasından kaçınılmalıdır. Ürünün güvenlik formuna uygun kimyasala dayanıklı eldiven ve göz koruması kullanılmalıdır.

NIOSH tarafından yayımlanan bir çalışmada test edilen epoksi kaplama formülasyonlarına karşı nitril eldivenlerin lateks eldivenlerden daha yüksek koruma sağladığı görülmüştür. Ancak eldiven seçimi yine de kullanılan ürünün güvenlik formuna göre yapılmalıdır.

4. Doğru miktarı ölçün

Reçine ve sertleştiriciyi üreticinin belirlediği oranla ölçün. Teknik föy ağırlık oranı veriyorsa hassas terazi; hacim oranı veriyorsa uygun ölçü kabı kullanın.

Ağırlık ve hacim oranları her zaman birbirine eşit değildir. Örneğin 2:1 hacim oranına sahip bir ürünün ağırlık oranı farklı olabilir.

5. Yavaş ve dikkatli karıştırın

Kabın tabanını ve kenarlarını sıyırarak karışım homojen hâle gelene kadar karıştırın. Çok hızlı karıştırmak gereksiz hava kabarcıkları oluşturabilir.

Yeterince karıştırılmayan bölgeler daha sonra yumuşak, yağlı veya yapışkan kalabilir. Büyük projelerde üreticinin önerdiği çift kapta karıştırma yöntemi uygulanabilir.

6. Çalışma süresi içinde uygulayın

Karıştırma tamamlandığında kürlenme reaksiyonu başlamış olur. Karışımı kap içinde gereksiz yere bekletmeyin ve ürünün pot life süresi içinde uygulamayı bitirin.

7. Kürlenmesini bekleyin

Ürünün “dokunulabilir”, “kalıptan çıkarılabilir”, “zımparalanabilir” ve “tam dayanımına ulaşmış” hâlleri farklı zamanlarda oluşabilir. Yüzeyin sert görünmesi, tam kimyasal kürlenmenin tamamlandığı anlamına gelmez.

Bazı epoksiler birkaç saat içinde katılaşırken tam mekanik ve kimyasal özelliklerine ulaşmaları günler sürebilir. Bu nedenle sabit bir “epoksi 24 saatte kurur” kuralı yoktur.

Epoksi Ne Kadar Sürede Kurur?

Epoksi için “kuruma” yerine kürlenme ifadesi daha doğrudur. Çünkü süreç yalnızca içerisindeki sıvının buharlaşması değil, reçine ve sertleştirici arasında gerçekleşen kimyasal reaksiyondur.

Genel olarak şu aşamalar bulunur:

Aşama	Açıklama
Pot life	Karışımın kap içinde uygulanabilir kaldığı süre
Çalışma süresi	Yüzeye yayıldıktan sonra işlem yapılabilen süre
Jel aşaması	Akışkanlığın belirgin biçimde azaldığı dönem
İlk kür	Malzemenin şekil değiştirmeden durabildiği dönem
İşlenebilir kür	Kalıptan çıkarma veya bazı işlemlerin yapılabildiği dönem
Tam kür	Kimyasal ve mekanik özelliklerin büyük ölçüde tamamlandığı dönem

Sıcak ortam reaksiyonu genellikle hızlandırırken soğuk ortam yavaşlatır. Bununla birlikte ürünü gelişigüzel biçimde ısıtmak güvenli değildir; aşırı ısı kontrolsüz reaksiyona, çatlama veya sararmaya yol açabilir.

Epoksi Neden Donmaz veya Yapışkan Kalır?

Epoksinin sertleşmemesinin en yaygın nedenleri şunlardır:

Yanlış karışım oranı

Sertleştiriciyi fazla eklemek epoksiyi mutlaka daha hızlı ve daha sert yapmaz. Reçine ve sertleştirici arasında doğru kimyasal denge kurulamazsa karışım yumuşak veya yapışkan kalabilir.

Eksik karıştırma

Kabın kenarında ve tabanında karışmamış reçine kalması, yüzeyde sertleşmeyen bölgeler oluşturabilir.

Düşük ortam sıcaklığı

Ürünün önerilen minimum uygulama sıcaklığının altında reaksiyon çok yavaş ilerleyebilir veya tam özelliklere ulaşamayabilir.

Uygun olmayan bileşenler

Farklı ürünlere ait reçine ve sertleştiricilerin bir araya getirilmesi, uyumsuz kimyasal sistem oluşturabilir.

Fazla pigment veya katkı

Üretici tarafından önerilmeyen boya, su bazlı malzeme veya aşırı miktarda pigment karışım oranını ve kürlenme reaksiyonunu bozabilir.

Hatalı tartım yöntemi

Hacim oranıyla üretilmiş ürünü ağırlık oranı gibi veya ağırlık oranını hacim oranı gibi ölçmek yanlış sonuç verebilir.

Sertleşmeyen epoksinin üzerine yeni kat dökmek sorunu her zaman çözmez. Yapışkan veya kürlenmemiş bölümün üretici talimatlarına göre uzaklaştırılması ve yüzeyin yeniden hazırlanması gerekebilir.

Epoksi Neden Kabarcık Yapar?

Epoksi içerisindeki kabarcıklar çoğunlukla karıştırma sırasında hapsolan havadan veya ahşap gibi gözenekli yüzeylerden çıkan gazdan kaynaklanır.

Kabarcıkları azaltmak için:

• Reçineyi çok hızlı karıştırmayın.
• Ürünü önerilen sıcaklıkta kullanın.
• Gözenekli yüzeyleri uygun biçimde önceden kapatın.
• Üreticinin maksimum döküm kalınlığını aşmayın.
• Karışımı kap içinde gereksiz yere bekletmeyin.
• Kalın döküm için yalnızca buna uygun reçine kullanın.

Pürmüz veya güçlü ısı uygulaması yangın, duman, yüzey hasarı ve kontrolsüz kürlenme riski oluşturabilir. Isı kullanılacaksa yalnızca ürün üreticisinin belirttiği yöntem uygulanmalıdır.

Epoksi Zararlı mı?

Kürlenmemiş epoksi reçineleri ve sertleştiriciler cilt, göz ve solunum yollarında tahrişe yol açabilir. Tekrarlayan cilt teması bazı kişilerde duyarlanmaya ve daha sonraki düşük düzeyli temaslarda dahi alerjik reaksiyon gelişmesine neden olabilir. Epoksi sistemleri iş kaynaklı alerjik cilt hastalıklarının bilinen nedenlerinden biridir.

CDC, bazı epoksi ve reçine bileşenlerinin kürlenmeden önce tehlikeli olabileceğini; tamamen kürlenmiş ürünlerin genellikle kürlenmemiş bileşenlerden daha güvenli olduğunu belirtmektedir. Bununla birlikte sertleşmiş epoksinin kesilmesi veya zımparalanması sırasında oluşan toz da solunmamalıdır.

Epoksiyle çalışırken:

• Cilt temasından kaçının.
• Uygun eldiven ve koruyucu gözlük kullanın.
• Çalışma alanını havalandırın.
• İş sırasında yemek yemeyin ve içecek bulundurmayın.
• Kirlenmiş kıyafetleri değiştirin.
• Zımparalama sırasında uygun toz kontrolü kullanın.
• Reçineyi lavaboya, toprağa veya kanalizasyona dökmeyin.
• Ürünün güvenlik bilgi formunu saklayın.

Hamile, emziren veya gebelik planlayan kişilerin kürlenmemiş reçine ve sertleştiricileri karıştırmaktan kaçınması CDC tarafından önerilmektedir.

Epoksi Ele Değerse Ne Yapılmalı?

Ürün cilde değdiğinde güvenlik bilgi formundaki ilk yardım talimatı uygulanmalıdır. Genel olarak kirlenmiş kıyafet çıkarılmalı ve cilt sabunla iyice yıkanmalıdır.

Epoksiyi ciltten çıkarmak için tiner, aseton veya başka güçlü çözücülerin kullanılması cilt bariyerine zarar verebilir ve kimyasalın emilimini artırabilir. Ciltte yanma, kızarıklık, kabarma veya döküntü oluşursa tıbbi yardım alınmalıdır.

Göze temas durumunda göz bol suyla yıkanmalı ve ürünün güvenlik formunda belirtilen tıbbi yardım prosedürü uygulanmalıdır.

Epoksi Gıdaya Uygun mu?

Her epoksi gıda temasına uygun değildir. Bir ürünün tamamen sertleşmiş veya şeffaf olması, otomatik olarak yemek servisinde, kesme tahtasında, bardakta veya sıcak gıdayla temas eden yüzeylerde kullanılabileceği anlamına gelmez.

Gıda temasına yönelik epoksi ürünlerinde üreticinin belirli kullanım koşulları için uygunluk beyanı bulunmalıdır. Temas süresi, gıdanın sıcaklığı, asitlik durumu ve yüzeyin kullanım biçimi önemlidir. Avrupa Birliği ve Türkiye’de gıda ile temas eden malzemelerde bazı epoksi türevlerinin kullanımı özel düzenlemelere tabidir.

Ürünün üzerinde yalnızca “non-toxic” veya “solventsiz” yazması yeterli değildir. Gıda temasına uygunluğu açıkça belirtilmeyen hobi epoksileri tabak, kaşık, kesme tahtası veya yiyecek hazırlama yüzeyi olarak kullanılmamalıdır.

Epoksi Su Geçirir mi?

Uygun şekilde hazırlanıp tamamen kürlenen bazı epoksi sistemleri suya karşı güçlü bir bariyer oluşturabilir. Bu nedenle tekne, beton zemin, tank ve çeşitli koruyucu kaplama uygulamalarında kullanılır.

Ancak bütün epoksiler her koşulda mutlak su yalıtımı sağlamaz. Kaplama kalınlığı, yüzey hazırlığı, çatlaklar, birleşim noktaları, UV etkisi ve suyun sıcaklığı performansı etkileyebilir. Sürekli su altında kalacak projelerde bu kullanım için tasarlanmış ürün seçilmelidir.

Epoksi Isıya Dayanıklı mı?

Epoksinin ısı dayanımı reçinenin formülüne ve kürlenme koşullarına bağlıdır. Hobi amaçlı şeffaf reçinelerle sanayi tipi yüksek sıcaklık epoksilerinin dayanımı aynı değildir.

Tam kürlenmemiş epoksi sıcak bir nesneyle temas ettiğinde yumuşayabilir veya iz yapabilir. Masa, tezgâh veya bardak altlığı üretiminde ürünün teknik veri formundaki ısı dayanımı kontrol edilmelidir.

Epoksi Çizilir mi?

Epoksi sert bir yüzey oluşturabilir fakat çizilmez değildir. Kum, metal, seramik ve keskin cisimler yüzeyde iz bırakabilir. Dekoratif masa ve tezgâhlarda çizilme direncini artırmak için uygun son kat kaplama kullanılabilir.

“Çizilmeye dayanıklı” ile “çizilmez” ifadeleri aynı anlama gelmez.

Epoksi Sararır mı?

Şeffaf epoksi zaman içinde güneş ışığı, UV radyasyonu, ısı ve oksidasyon nedeniyle sararabilir. UV stabilizatörü içeren ürünler bu süreci yavaşlatabilir fakat her koşulda tamamen ortadan kaldırmayabilir.

Dış mekân projelerinde:

• UV dayanımlı ürün seçilmeli,
• Üreticinin önerdiği son kat kullanılmalı,
• Eser uzun süre doğrudan güneş altında bırakılmamalı,
• Epoksinin dış mekân kullanımına uygunluğu doğrulanmalıdır.

Epoksi ile UV Reçine Aynı mı?

İki bileşenli epoksi, reçine ve sertleştiricinin kimyasal reaksiyonuyla kürlenir. UV reçine ise uygun dalga boyundaki ışıkla başlayan fotopolimerizasyon süreciyle sertleşir.

Piyasadaki birçok hobi tipi UV reçinenin ana kimyası akrilat esaslıdır; ancak UV ile kürlenen epoksi esaslı özel ürünler de vardır. Bu nedenle “UV reçine her zaman epoksidir” veya “hiçbir UV reçine epoksi değildir” demek doğru olmaz. Ürünün teknik ve güvenlik formu kontrol edilmelidir.

Özellik	İki bileşenli epoksi	UV reçine
Kürlenme biçimi	Reçine ve sertleştirici reaksiyonu	UV/LED ışık
Bileşen sayısı	Genellikle iki	Genellikle tek
Çalışma süresi	Karıştırınca başlar	Işık uygulanana kadar
Kürlenme süresi	Saatler veya günler	İnce uygulamalarda saniye veya dakikalar
Kalın döküm	Uygun ürünle yapılabilir	Işığın ulaşmasıyla sınırlıdır
Kimyasal yapı	Epoksi sistemi	Akrilat, epoksi veya farklı fotopolimer olabilir

Epoksi ile Polyester Reçine Arasındaki Fark

Epoksi ve polyester reçine farklı kimyasal sistemlerdir.

Özellik	Epoksi reçine	Polyester reçine
Yapışma	Genellikle güçlü	Uygulamaya göre değişir
Koku	Ürüne göre değişir	Stiren içeren ürünlerde daha belirgin olabilir
Büzülme	Genellikle daha düşük	Genellikle daha yüksek olabilir
Maliyet	Çoğunlukla daha yüksek	Genellikle daha düşük
Kullanım	Yapıştırma, kaplama, döküm, kompozit	Kalıp, fiberglas, tekne ve kompozit
Karışım sistemi	Reçine ve stokiyometrik sertleştirici	Reçine ve başlatıcı/katalizör sistemi

Hangi reçinenin daha iyi olduğu projeye bağlıdır. Sadece fiyat veya şeffaflığa bakarak seçim yapılmamalıdır.

Epoksinin Avantajları

Doğru ürün ve doğru uygulama koşullarında epoksinin başlıca avantajları şunlardır:

• Farklı yüzeylerde güçlü yapışma sağlayabilmesi
• Sert ve dayanıklı yapı oluşturabilmesi
• Düşük büzülmeli ürün seçeneklerinin bulunması
• Şeffaf, renkli veya dolgulu kullanılabilmesi
• Dekoratif ve endüstriyel uygulamalara uyarlanabilmesi
• Elektriksel yalıtım uygulamalarında kullanılabilmesi
• Liflerle güçlendirilerek kompozit üretimine uygun olması
• Boşluk doldurma ve kaplama amacıyla kullanılabilmesi

Epoksinin Dezavantajları

• Karışım oranı hatalarına karşı hassastır.
• Kürlenmemiş bileşenleri ciltte tahriş ve alerji oluşturabilir.
• Tam kürlenmesi uzun sürebilir.
• UV etkisiyle sararabilir.
• Bazı ürünler yüksek sıcaklıkta yumuşayabilir.
• Pürüzsüz zemin uygulamaları ıslandığında kaygan olabilir.
• Yanlış döküm kalınlığı aşırı ısınmaya yol açabilir.
• Sertleştikten sonra çıkarılması ve geri dönüştürülmesi zordur.
• Kaliteli döküm ve mühendislik ürünleri pahalı olabilir.
• Çizilmeye veya darbeye karşı tamamen dayanıklı değildir.

Epoksi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Epoksi nedir?

Epoksi, epoksi reçine ile uygun sertleştiricinin reaksiyona girerek çapraz bağlı ve sert bir termoset yapı oluşturduğu malzeme sistemlerinin genel adıdır.

Epoksi plastik midir?

Epoksi, kürlendikten sonra termoset polimer olarak sınıflandırılır. Günlük dilde plastik ailesi içerisinde değerlendirilebilir; ancak ısıtıldığında yeniden eritilip şekillendirilen termoplastiklerden farklıdır.

Epoksi nasıl hazırlanır?

Reçine ve sertleştirici, üreticinin belirttiği ağırlık veya hacim oranında ölçülür ve homojen hâle gelene kadar dikkatlice karıştırılır. Göz kararı oran kullanılmamalıdır.

Epoksi kaç saatte kurur?

Süre ürüne göre değişir. Bazı ürünler birkaç saat içinde ilk sertliğe ulaşırken tam kürlenme birkaç gün sürebilir. Ambalajdaki teknik veri formu esas alınmalıdır.

Epoksi neden sertleşmez?

Yanlış oran, eksik karıştırma, düşük sıcaklık, uyumsuz bileşen veya aşırı katkı kullanımı epoksinin sertleşmemesine neden olabilir.

Sertleştirici fazla olursa epoksi hızlı kurur mu?

Hayır. Fazla sertleştirici kimyasal dengeyi bozabilir ve ürünün yumuşak, yapışkan veya dayanıksız kalmasına neden olabilir.

Epoksi reçine su geçirir mi?

Uygun epoksi sistemleri tamamen kürlendiğinde suya karşı dirençli kaplama oluşturabilir. Ancak her epoksi her koşulda su yalıtım ürünü değildir.

Epoksi zeminde kayar mı?

Pürüzsüz epoksi zemin ıslandığında kayganlaşabilir. Kaymaz yüzey için uygun agrega ve dokulu kaplama sistemi kullanılmalıdır.

Epoksi gıdaya temas edebilir mi?

Yalnızca üreticinin amaçlanan gıda teması için uygunluk beyanı bulunan ürünler kullanılmalıdır. Her şeffaf veya tamamen kürlenmiş epoksi gıdaya uygun değildir.

Epoksi sağlığa zararlı mı?

Kürlenmemiş reçine ve sertleştirici cilt ve göz tahrişine, bazı kişilerde alerjik duyarlanmaya yol açabilir. Uygun eldiven, göz koruması ve havalandırma kullanılmalıdır.

Epoksi kokusuzsa güvenli midir?

Kokusunun az olması güvenli olduğu anlamına gelmez. Kimyasal maruziyet yalnızca kokuya bakılarak değerlendirilemez.

Epoksi dış mekânda kullanılır mı?

Dış mekâna uygun ve UV dayanımı artırılmış ürünler kullanılabilir. Standart şeffaf hobi epoksileri güneş altında sararabilir ve özelliklerini kaybedebilir.

Epoksi masa çizilir mi?

Evet. Epoksi sert olmasına rağmen keskin, aşındırıcı veya sıcak nesneler yüzeyde iz bırakabilir.

Epoksi ile ahşap yapışır mı?

Uygun epoksi, kuru ve doğru hazırlanmış ahşaba güçlü biçimde yapışabilir. Ahşabın nemi, yüzey temizliği ve reçinenin türü sonucu etkiler.

Epoksi tekrar eritilebilir mi?

Tamamen kürlenmiş epoksi termoset yapıdadır ve termoplastikler gibi ısıtılarak tekrar sıvılaştırılıp yeniden şekillendirilemez.

Sonuç

Epoksi; takı, masa, sehpa, bardak altlığı ve dekoratif obje üretiminden zemin kaplama, tekne onarımı, elektronik koruma ve endüstriyel yapıştırmaya kadar geniş kullanım alanına sahip bir malzeme sistemidir.

Başarılı bir uygulama için doğru epoksi türünün seçilmesi, reçine ve sertleştiricinin üreticinin belirttiği oranda ölçülmesi, karışımın homojen hazırlanması ve uygun sıcaklıkta yeterince kürlenmesi gerekir.

Epoksi bütün yüzeylerde otomatik olarak kaymaz, çizilmez, ısıya dayanıklı veya gıda temasına uygun değildir. Bu özellikler kullanılan ürünün teknik belgelerinden kontrol edilmelidir. Kürlenmemiş reçine ve sertleştiriciyle çalışırken cilt teması önlenmeli, uygun koruyucu ekipman kullanılmalı ve çalışma alanı iyi havalandırılmalıdır.